Türkiye tekstil sektöründe uzun süredir devam eden kârlılık sorunları, Uzak Doğu menşeli düşük fiyatlı ürünlerin artan ithalatıyla birlikte üreticileri ciddi bir çıkmaza sürükledi. Artan maliyetler ve daralan ihracat pazarları karşısında ayakta kalmakta zorlanan sektör, geçtiğimiz aylarda hükümetten destek talebinde bulunmuş; bu talepler doğrultusunda bazı naylon ve poliamid iplik türlerinin ithalatına yönelik ek mali yükümlülük uygulaması devreye alınmıştı.
Söz konusu düzenleme, 21 Kasım itibarıyla yürürlüğe girmiş ve üç ay süreyle uygulanmak üzere hayata geçirilmişti. Amaç, yerli iplik üreticilerini ucuz ithalat baskısına karşı geçici olarak korumak ve sektörün nefes almasını sağlamaktı. Aradan geçen sürede ek vergiler, özellikle yerli üreticiler açısından sınırlı da olsa bir rahatlama yarattı.
Sürenin Sonuna Gelinirken Sektör İkiye Bölündü
Ancak uygulamanın geçici olması, bugün sektör içinde belirgin bir ayrışmayı beraberinde getiriyor. Üç aylık sürenin sonuna yaklaşılırken, iplik üreticileri ek mali yükümlülüklerin uzatılmasını talep ediyor. Üreticilere göre, ithalat baskısı hâlâ devam ediyor ve ek vergilerin kaldırılması hâlinde sektör yeniden aynı kırılgan yapıya sürüklenecek. Özellikle kârlılığı zaten zayıflamış olan iplik firmaları, bu düzenlemenin sona ermesi durumunda fiyat rekabetini tamamen kaybedebilecekleri görüşünde. Bu kesim, ek vergilerin kaldırılmasının konkordato ve iflas risklerini yeniden artırabileceğini savunuyor.
Sektör İkiye Bölünmüş Durumda
Buna karşılık, naylon ve poliamid iplik kullanan sanayiciler ise üç aylık sürenin dolmasını farklı bir pencereden değerlendiriyor. Ham madde maliyetlerinin ek vergiler nedeniyle arttığını belirten kullanıcı firmalar, bu durumun özellikle ihracat pazarlarında rekabet güçlerini zayıflattığını ifade ediyor. Küresel rakiplerle aynı fiyat seviyesinde rekabet edebilmek için ek mali yükümlülüklerin bir an önce kaldırılmasını bekleyen bu kesim, sürenin sona ermesini olumlu karşılıyor.
Geçici Önlem, Kalıcı Sorular
Sektör temsilcileri, ek vergilerin yürürlükte olduğu dönemde yaşanan görece rahatlamanın kalıcı bir çözüm olmadığında hemfikir. Katma değeri yüksek üretim, verimlilik artışı ve yeni pazar stratejileri geliştirilmeden yalnızca gümrük önlemleriyle sektörün uzun vadeli sorunlarının çözülemeyeceği vurgulanıyor.
Bugün gelinen noktada tekstil sektörü, ek vergilerin uzatılıp uzatılmayacağına odaklanmış durumda. Bir tarafta kararın yürürlükten kalkmasına “az kaldı” diyerek umutlanan kullanıcılar, diğer tarafta ise aynı tarihe endişeyle bakan üreticiler bulunuyor. Önümüzdeki dönemde alınacak karar, yalnızca ithalat dengelerini değil, sektörün finansal kırılganlığını da doğrudan etkileyecek gibi görünüyor.
